CE belgisi nima va qaysi mahsulotlarda talab qilinadi?

CE belgisi nima va qaysi mahsulotlarda talab qilinadi?

Mahsulot ustida CE belgisini ko‘rish oson.

Asosiy savol esa boshqacha:

Bu belgi nima asosda qo‘yilgan?

Chunki CE — qadoqqa qo‘yiladigan oddiy logotip emas. Yevropa iqtisodiy hududidagi ayrim mahsulot guruhlari uchun bu ishlab chiqaruvchi mahsulot tegishli Yevropa Ittifoqi talablariga mos ekanini bildiradigan muvofiqlik belgisidir.

Muhim jihat:

Har bir mahsulotda CE bo‘lishi shart emas. CE talab qilinmaydigan mahsulotga uni shunchaki qo‘yish ham to‘g‘ri emas.

CE belgisi aslida nimani anglatadi?

Soddaroq aytganda:

> “Men ushbu mahsulotga tegishli YI talablarini aniqladim, kerakli muvofiqlik baholash jarayonlarini o‘tkazdim va mahsulotning ushbu talablarga mosligi uchun javobgarlikni o‘z zimmamga olaman.”

Shuning uchun CE:

• sifat mukofoti emas,
• mahsulot Yevropada ishlab chiqarilganini bildirmaydi,
• mahsulot bozordagi eng sifatli variant ekanini ko‘rsatmaydi,
• davlat organi yoki mustaqil tashkilot uni avtomatik ravishda tasdiqlaganini anglatmaydi.

CE asosan me’yoriy muvofiqlik bilan bog‘liq.

Qaysi mahsulotlarda CE talab qilinadi?

CE faqat uni talab qiladigan Yevropa Ittifoqi qonunchiligi doirasidagi mahsulotlarda qo‘llanadi.

Mahsulot xususiyatlariga qarab, masalan, quyidagi toifalarda CE talabi uchrashi mumkin:

• elektr va elektron uskunalar,
• mashina va mexanizmlar,
• o‘yinchoqlar,
• shaxsiy himoya vositalari,
• ayrim bosim ostida ishlaydigan uskunalar,
• gaz qurilmalari,
• o‘lchash vositalari,
• ayrim tibbiy qurilmalar,
• ayrim qurilish mahsulotlari,
• radio uskunalari,
• dronlar va boshqa tartibga solinadigan mahsulotlar.

Buni:

“Mahsulot shu toifada bo‘lsa, CE albatta kerak.”

deb tushunish noto‘g‘ri.

Mahsulotning aniq turi, texnik xususiyatlari, foydalanish maqsadi va unga tegishli qonunchilik natijani o‘zgartirishi mumkin.

Oddiy misol

Stol lampasini olaylik.

Bir qarashda juda oddiy mahsulot.

Ammo quyidagi omillar:

• ish kuchlanishi,
• elektr tuzilishi,
• elektron qismlar,
• Wi-Fi yoki Bluetooth mavjudligi,
• foydalanish maqsadi,
• ishlatilgan materiallar,

unga qaysi talablar qo‘llanishini o‘zgartirishi mumkin.

Shuning uchun savol faqat:

“CE kerakmi?”

emas.

Asosiy savollar:

Qaysi qonunchilik qo‘llanadi? Qaysi texnik talablar bajarilishi kerak? Qaysi sinovlar zarur? Qaysi hujjatlar tayyorlanishi kerak? Uchinchi tomon baholashi talab qilinadimi?

CE belgisini kim beradi?

Bu mavzuda eng ko‘p uchraydigan noto‘g‘ri tushunchalardan biri shu.

Har bir mahsulot uchun CE beradigan yagona “CE tashkiloti” mavjud emas.

Asosiy mas’uliyat ishlab chiqaruvchiga tegishli.

Odatda ishlab chiqaruvchi:

1. tegishli qonunchilikni aniqlaydi,
2. texnik talablarni belgilaydi,
3. muvofiqlikni baholash jarayonini amalga oshiradi,
4. texnik hujjatlarni tayyorlaydi,
5. zarur sinovlarni o‘tkazadi yoki o‘tkazdiradi,
6. YI Muvofiqlik deklaratsiyasini rasmiylashtiradi,
7. talablar bajarilgach CE belgisini qo‘yadi.

Qachon Notified Body kerak bo‘ladi?

Ba’zi mahsulotlarda yoki muayyan baholash tartiblarida Notified Body — xabardor qilingan vakolatli tashkilot ishtiroki talab qilinishi mumkin.

Shuning uchun:

“CE uchun har doim sertifikat kerak.” → Noto‘g‘ri.

Lekin:

“Ishlab chiqaruvchi CE belgisini o‘zi qo‘yadi, demak tashqi tekshiruv umuman kerak emas.” → Bu ham noto‘g‘ri.

Javob mahsulot va unga tegishli qonunchilikka bog‘liq.

Mahsulotda CE logotipi bo‘lsa, yetarlimi?

Yo‘q.

Mahsulotda CE belgisi borligi uning haqiqatdan ham muvofiq ekanini avtomatik tarzda isbotlamaydi.

Belgi noto‘g‘ri yoki yetarli asossiz qo‘yilgan bo‘lishi mumkin.

Shuning uchun, ayniqsa YI tashqarisidan mahsulot olayotganda:

“CE bormi?”

degan savol yetarli emas.

Yaxshiroq savol:

“Bu CE belgisi qaysi muvofiqlik jarayoniga asoslangan?”

bo‘ladi.

Yetkazib beruvchi “CE Certificate” yubordi. Ish tugadimi?

Yo‘q.

Bu hujjat muhim bo‘lishi mumkin.

Ammo faqat uning mavjudligiga qarab xulosa qilish xavfli.

Mahsulotga qarab quyidagilarni tekshirish talab qilinishi mumkin:

• tegishli YI qonunchiligi,
• aniq model va variantlar,
• sinov hisobotlari,
• texnik hujjatlar,
• qo‘llangan standartlar,
• YI Muvofiqlik deklaratsiyasi,
• ishlab chiqaruvchi ma’lumotlari,
• kerak bo‘lsa Notified Body ma’lumotlari,
• mahsulot va qadoqdagi belgilar,
• foydalanish va xavfsizlik ma’lumotlari.

Eng muhimi, hujjat aynan siz sotib olayotgan mahsulotga tegishli ekanini tekshirish kerak.

Model raqamidagi kichik farq ham ba’zan muhim bo‘lishi mumkin.

Importchining mas’uliyati qayerdan boshlanadi?

Quyidagi yondashuv xavfli:

“Ishlab chiqaruvchi CE bilan yubordi, javobgarlik uning zimmasida.”

Importchining ham majburiyatlari bo‘lishi mumkin.

Mahsulotga qarab importchi quyidagilarni tekshirishi kerak bo‘lishi mumkin:

• muvofiqlik baholashi o‘tkazilganmi,
• texnik hujjatlar mavjudmi,
• kerakli belgilar to‘g‘ri qo‘yilganmi,
• zarur hujjatlar mahsulot bilan birga keladimi,
• ishlab chiqaruvchi ma’lumotlari to‘g‘rimi.

Shuning uchun CE faqat texnik masala emas.

Bu import va xarid qarorining ham bir qismidir.

Eng ko‘p uchraydigan 5 xato

1. “CE logotipi bor, demak hammasi joyida.” Noto‘g‘ri.

1. “Yetkazib beruvchi sertifikat yubordi.” Hujjat nimaga tegishli ekanini tekshirish kerak.

1. “O‘xshash mahsulotlarda CE bor.” Tashqi ko‘rinishi o‘xshash mahsulotlarda talablar turlicha bo‘lishi mumkin.

1. “Har bir CE mahsuloti sertifikatlash tashkiloti tomonidan tasdiqlanadi.” Yo‘q.

1. “CE talab qilinmasa ham qo‘ysak, ishonchliroq ko‘rinadi.” Bu to‘g‘ri emas.

CE masalasini nega buyurtmadan oldin o‘ylash kerak?

Eng qimmat muammo odatda logotip noto‘g‘ri bosilgani emas.

Asosiy muammo — muvofiqlik masalasi mahsulot ishlab chiqarilgandan keyin aniqlanishi.

Bu paytda:

• minglab dona mahsulot tayyorlangan,
• qadoqlar chop etilgan,
• yorliqlar yopishtirilgan,
• to‘lov amalga oshirilgan,
• jo‘natma rejalashtirilgan

bo‘lishi mumkin.

Keyin esa:

• kerakli sinov yo‘qligi,
• texnik xususiyat noto‘g‘ri ekani,
• markirovka xatosi,
• hujjatlar yetarli emasligi

aniqlanishi mumkin.

Natijada:

• qayta sinov,
• qayta markirovka,
• qadoqni o‘zgartirish,
• mahsulotni o‘zgartirish,
• jo‘natma kechikishi,
• bozorga chiqarish kechikishi

kabi muammolar yuzaga keladi.

Shuning uchun muvofiqlik masalasini yakunda tekshiriladigan hujjat deb emas, mahsulot tanlash va xarid jarayonining boshidanoq ko‘rib chiqiladigan masala deb qarash kerak.

Qisqa javoblar

CE nima? Ayrim mahsulotlar uchun YI qonunchiligiga muvofiqlik belgisi.

Har bir mahsulotga kerakmi? Yo‘q.

Istalgan mahsulotga CE qo‘yish mumkinmi? Yo‘q.

CE sifat belgisimikan? Yo‘q.

Faqat CE logotipi yetarlimi? Yo‘q.

Har doim sertifikat kerakmi? Yo‘q.

Ba’zan uchinchi tomon baholashi talab qilinadimi? Ha.

Xulosa

Tashqaridan CE faqat ikki harfdan iborat.

Ammo uning ortida:

qonunchilik, texnik talablar, sinovlar, standartlar, muvofiqlik baholashi, texnik hujjatlar va huquqiy javobgarlik

bo‘lishi mumkin.

Shuning uchun to‘g‘ri savol:

“Bu mahsulotda CE logotipi bormi?”

emas,

“Bu mahsulotning muvofiqligi haqiqatdan ham to‘g‘ri baholanganmi?”

bo‘lishi kerak.